Słownik tatuażu od A do Z
Słownik tatuażu: linework, shading, blowout, flash, stencil, magnum, pen, black and grey i inne pojęcia wyjaśnione prostym językiem, w czterech działach.
Ten słownik zbiera pojęcia, które słychać w studiu, czyta się w opisach portfolio albo widzi na etykietach. Definicje są krótkie i napisane z myślą o osobie, która dopiero zaczyna interesować się tatuażem. Hasła pogrupowaliśmy w cztery działy: technika, style, sprzęt oraz skóra, gojenie i przepisy. Część terminów pochodzi z angielskiego, bo tak przyjęły się w branży – przy każdym podajemy polskie wyjaśnienie.
Technika
Blowout
Rozmycie linii, gdy tusz rozejdzie się w skórze szerzej, niż zamierzono, i wokół konturu powstaje niebieskawa lub szara „mgiełka”. Bywa w pełni widoczny dopiero po zagojeniu.
Cover-up
Nowy tatuaż wykonany tak, by przykrył stary. Projekt musi uwzględniać kształt, kolor i nasycenie tatuażu, który ma zniknąć pod spodem.
Custom
Projekt przygotowany indywidualnie dla jednej osoby, w odróżnieniu od gotowego wzoru z katalogu.
Dotwork
Technika budowania obrazu z kropek. Gęstość kropek decyduje o tym, czy dany fragment wygląda na jaśniejszy, czy ciemniejszy.
Flash
Gotowe wzory narysowane przez tatuatora, zwykle zebrane na arkuszach. Historycznie wieszano je na ścianach salonów; dziś pokazuje się je także w sieci.
Freehand
Rysowanie projektu bezpośrednio na skórze, markerem, bez kalki. Pozwala dopasować kompozycję do kształtu ciała.
Linework
Kontur, czyli linie tatuażu. Od ich precyzji zależy czytelność całego projektu.
Packing
Równomierne wypełnianie powierzchni jednolitym kolorem lub czernią, bez prześwitów.
Rework
Przepracowanie istniejącego tatuażu: wzmocnienie linii, dodanie cieni lub kolorów, częściowa zmiana projektu – bez całkowitego zakrywania, jak w cover-upie.
Sesja
Jedno spotkanie, podczas którego wykonywany jest tatuaż lub jego część. Duże projekty rozkłada się na kilka sesji.
Shading
Cieniowanie, czyli płynne przejścia od ciemnych do jasnych partii. Nadaje tatuażowi głębię.
Stencil (kalka)
Odbitka projektu przeniesiona na skórę przed sesją. Pokazuje tatuatorowi i klientowi, gdzie dokładnie znajdzie się wzór, i pozwala jeszcze przesunąć go przed rozpoczęciem pracy.
Touch-up
Poprawka po zagojeniu: uzupełnienie miejsc, w których tusz przyjął się słabiej.
Whip shading
Cieniowanie wykonywane szybkim ruchem „smagania” igłą, dzięki czemu powstaje ziarnisty, stopniowany efekt.
Style
Black and grey
Tatuaż w czerni i odcieniach szarości uzyskanych przez rozcieńczanie czarnego tuszu. Opiera się na cieniowaniu, nie na kolorze.
Blackwork
Styl oparty na dużych płaszczyznach jednolitej czerni, często w formie wzorów graficznych i ornamentów.
Fine line
Tatuaż wykonany bardzo cienkimi liniami, z delikatnym detalem.
Geometric
Kompozycje z figur geometrycznych, linii i symetrii, czasem łączone z dotworkiem.
Japoński (irezumi)
Tradycja tatuażu wywodząca się z Japonii: duże, połączone kompozycje z motywami takimi jak fale, smoki, ryby koi czy kwiaty, rozplanowane na całe partie ciała. O fascynacji irezumi w Europie końca XIX wieku piszemy w tekście historia tatuażu.
Lettering
Tatuaż z napisem, w którym kluczowy jest krój liter i ich czytelność.
Neo-traditional
Rozwinięcie stylu old school: wyraźne kontury i kolor, ale bogatsza paleta, więcej detalu i cieniowania.
Old school (traditional)
Styl z grubym konturem, ograniczoną paletą mocnych kolorów i klasycznymi motywami, takimi jak kotwice, jaskółki, serca czy róże – nawiązujący do dawnego tatuażu marynarskiego.
Ornamental
Wzory dekoracyjne inspirowane ornamentem, koronką czy mandalą, projektowane pod kształt części ciała.
Realizm
Odwzorowanie fotografii lub rzeczywistego obiektu z możliwie wiernym światłocieniem i proporcjami, w kolorze albo w czerni i szarościach.
Sketch
Styl udający szkic ołówkiem: widoczne linie pomocnicze, niedokończone kreski, swoboda.
Tribal
Wzory z mocnymi, czarnymi kształtami inspirowane tradycjami tatuażu różnych kultur. Warto pamiętać, że za tradycyjnymi wzorami bywają konkretne znaczenia kulturowe.
Watercolor
Styl naśladujący akwarelę: miękkie przejścia kolorów, plamy i rozmycia, czasem bez konturu.
Sprzęt
Grip
Uchwyt maszynki, który tatuator trzyma w dłoni. W systemach z kartridżami grip często jest częścią korpusu urządzenia.
Igła RL (round liner)
Igły zgrupowane ciasno w okrąg, używane głównie do linii. Liczba przed oznaczeniem (np. 3RL, 9RL) mówi, ile igieł tworzy grupę.
Igła RS (round shader)
Igły ułożone w okrąg, ale luźniej niż w RL. Służą do cieniowania i wypełniania mniejszych powierzchni.
Igła magnum (M1, M2) i curved magnum (RM)
Igły ułożone w jednym lub dwóch rzędach, tworzące płaską „szczotkę” do cieniowania i wypełniania większych powierzchni. Wersja curved (zaokrąglona) ma łukowaty brzeg, który daje łagodniejsze przejścia.
Kartridż
Jednorazowy moduł z igłą zamkniętą w obudowie, wkładany do maszynki typu pen lub do odpowiedniego gripu.
Maszynka cewkowa
Klasyczny typ maszynki, w którym ruch igły wywołują elektromagnesy (cewki) przyciągające i zwalniające sprężynującą belkę.
Maszynka rotacyjna
Maszynka, w której ruch igły napędza silnik elektryczny przez mimośród, zamiast elektromagnesów.
Pen
Maszynka rotacyjna w kształcie grubego długopisu, zwykle współpracująca z kartridżami.
Patent z 1891 roku
Amerykański patent nr 464,801 na maszynkę do tatuażu („Tattooing-Machine”) przyznano Samuelowi F. O’Reilly’emu z Nowego Jorku 8 grudnia 1891 roku (Google Patents).
Tusz (mieszanina do tatuażu)
Mieszanina barwników i składników pomocniczych wprowadzana do skóry. W UE jej skład i etykietę regulują przepisy REACH – zob. hasło niżej i tekst tusz do tatuażu: skład, etykieta i przepisy.
Skóra, gojenie i przepisy
Folia ochronna (opatrunek)
Opatrunek zakładany na świeży tatuaż po sesji. Rodzaj opatrunku i czas jego noszenia określają zalecenia studia.
Gojenie
Okres, w którym skóra regeneruje się po zabiegu. W tym czasie tatuaż wymaga pielęgnacji zgodnej z zaleceniami tatuatora.
Healed (wygojony)
Określenie tatuażu po zakończeniu gojenia. Zdjęcia „healed” w portfolio pokazują, jak praca wygląda po czasie, a nie tuż po sesji.
Makrofag
Komórka układu odpornościowego, która w skórze właściwej przechwytuje cząstki pigmentu. Dzięki temu – i dzięki temu, że kolejne makrofagi przejmują pigment po poprzednikach – tatuaż jest trwały. Szczegóły w tekście jak tusz zostaje w skórze.
Naskórek
Zewnętrzna warstwa skóry, która stale się odnawia i złuszcza. Tusz wprowadzany jest pod nią.
Numer partii
Oznaczenie konkretnej partii produkcyjnej tuszu. Od 2022 roku musi być podany na etykiecie tuszu sprzedawanego w UE.
REACH
Unijne rozporządzenie o chemikaliach. Od 4 stycznia 2022 roku jego załącznik XVII zawiera osobną pozycję o mieszaninach do tatuażu i makijażu permanentnego.
Skóra właściwa
Środkowa warstwa skóry, w której zostaje pigment tatuażu. Zawiera kolagen, elastynę i zakończenia nerwowe.
Złuszczanie
Odpadanie drobnych płatków naskórka w czasie gojenia. Złuszcza się naskórek, nie rysunek leżący głębiej.
Jak korzystać z tego słownika
Hasła mają kotwice, więc możesz linkować bezpośrednio do wybranego pojęcia. Jeśli brakuje ci jakiegoś terminu, napisz do wydawcy – dane kontaktowe znajdziesz na stronie O nas. Słownik będziemy uzupełniać razem z kolejnymi artykułami Tuszopedii.
Pytania i odpowiedzi
Co to jest flash?
To gotowy wzór narysowany przez tatuatora, który można wytatuować bez projektowania od zera. Flash różni się od projektu custom, przygotowanego dla jednej osoby.
Co to jest stencil?
Odbitka projektu przeniesiona na skórę przed sesją. Pozwala sprawdzić położenie i rozmiar wzoru, zanim tatuator zacznie pracę.
Czym różni się blackwork od black and grey?
Blackwork opiera się na jednolitej czerni i płaskich, graficznych kształtach. Black and grey wykorzystuje cieniowanie i całą skalę szarości.
Co oznaczają skróty RL, RS i RM?
RL to round liner (igły do linii), RS to round shader (igły do cieniowania), a RM to curved magnum, czyli zaokrąglona „szczotka” do cieniowania i wypełniania.
Źródła
- Google Patents: US464801A, Tattooing-Machine (1891)
- Rozporządzenie Komisji (UE) 2020/2081, Dz.Urz. UE L 423 z 15.12.2020, EUR-Lex
- Rozporządzenie Komisji (UE) 2020/2081 – kopia PDF (inforlex.pl)
- Baranska i in., Journal of Experimental Medicine 2018 (PMC5881467)
- Cleveland Clinic: Skin – layers & function
Stan na: 22 października 2026 r.